Για την πινακίδα που εμφανίστηκε στην Times Square της Νέας Υόρκης με την επιγραφή «Ο Ιησούς είναι Παλαιστίνιος».
Η ψηφιακή διαφήμιση που εμφανίστηκε στην Times Square κατά τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου. Image: ADC / Instagram
v
ΜΙΑ πινακίδα που εμφανίστηκε στην Times Square της Νέας Υόρκης με την ένδειξη «Ο Ιησούς είναι Παλαιστίνιος» δημιούργησε αναστάτωση στους περαστικούς, καθώς επανέφερε στην επιφάνεια το ακανθώδες ζήτημα της ιστορικότητας του Ιησού.
Πέρα από τις πολιτικές ή μη σκοπιμότητες της επιγραφής, το θέμα με τον Ιησού είναι αρκετά περίπλοκο.
Η γέννηση: Ο Ιησούς γεννήθηκε μεταξύ 7 και 4 π.Χ., λαμβάνοντας υπόψη τη βασιλεία του βασιλιά Ηρώδη του Μεγάλου (ο οποίος πέθανε το 4 π.Χ.) ως βασικό δείκτη. Όσο για την ημερομηνία γέννησης, οι πρώτοι χριστιανοί συγγραφείς αναφέρουν ότι γεννήθηκε Μάρτιο, άλλοι λένε Απρίλιο και άλλοι Μάιο.
Ο τόπος γέννησης: Ο Ιησούς δεν γεννήθηκε στη Βηθλεέμ, καθώς δεν υπήρχε τέτοια πόλη στις αρχές του πρώτου αιώνα της χρονολογίας μας. Η Βηθλεέμ «ανακαλύφθηκε» από την Ελένη, τη μητέρα του Μεγάλου Κωνσταντίνου, γύρω στο 326-330 μ.Χ. Η Ελένη βρήκε δήθεν το σπήλαιο όπου γεννήθηκε ο Ιησούς και έδωσε εντολή για την κατασκευή της πρώτης Εκκλησίας της Γέννησης μετατρέποντας τον χώρο σε σημαντικό χριστιανικό κέντρο προσκυνήματος και τοποθετώντας τη Βηθλεέμ «στον χάρτη» για τους πιστούς, μετά την περίφημη «ανακάλυψη» του Τιμίου Σταυρού στην Ιερουσαλήμ. Έτσι, κατάφερε να γίνει «αγία» και να μείνει στην Ιστορία.
Ο τρόπος γέννησης: Ο φιλόσοφος Κέλσος (2ος αι. μ.Χ.) στο έργο του “Αληθής Λόγος” αναφέρει τις εντυπωσιακές ομοιότητες που υπάρχουν μεταξύ της ιστορίας της Δανάης, μητέρας του Περσέα, και της χριστιανικής αφήγησης για την παρθενική γέννηση του Ιησού. Υποστήριζε ότι η θαυματουργή σύλληψη του Ιησού ήταν ακριβώς όμοια με παλαιότερες ιστορίες στις οποίες οι θεοί κυοφόρησαν θνητές γυναίκες και ότι τέτοιοι μύθοι αποτέλεσαν το υπόβαθρο για τους χριστιανικούς ισχυρισμούς.
Το πρόσωπο: Ορισμένοι ιστορικοί ταυτίζουν τον Ιησού με τον Έλληνα φιλόσοφο Απολλώνιο Τυανέα, οποίος έζησε περίπου από το 3 π.Χ. έως περίπου το 97 μ.Χ. και τον οποίο πολλοί άνθρωποι εκείνη την εποχή πίστευαν ότι ήταν μια θεϊκή μορφή που ήρθε για να σώσει την ανθρωπότητα.
Το όνομα 1: Η καταγωγή του ονόματος Ιησούς δεν είναι εβραϊκή, αλλά ελληνική. Μια από τις κόρες του Ασκληπιού, θεού της Ιατρικής, ονομαζόταν Ιασώ. Το όνομα κλίνεται ως εξής: η Ιασώ, της Ιασούς, την Ιασώ, ω Ιασώ. Απ’ όπου και η λέξη ίαση. Με τη μετατροπή του μακρού άλφα σε ήτα, έχουμε το αρσενικό Ιησούς. Επομένως, Ιησούς σημαίνει «αυτόςπου θεραπεύει, ο θεραπευτής». Γι’ αυτό και στα Ευαγγέλια τονίζεται αυτή η ιδιότητα, με τον Ιησού να θεραπεύει την τύφλωση, την κώφωση, τη λέπρα, την παράλυση, τους πυρετούς και την δαιμονική κατάληψη.
ν
ν
Το όνομα 2: Αν το Ιησούς δεν είναι εβραϊκό όνομα, τότε πώς εξηγείται ο Ιησούς του Ναυή; Αν διαβάσουμε το σχετικό εδάφιο στους Αριθμούς (13:16) της Παλαιάς Διαθήκης, θα δούμε ότι δεν υπάρχει Ιησούς του Ναυή, αλλά πρόκειται για μεταγενέστερη παρέμβαση και αλλοίωση, ώστε να διασφαλιστεί η εβραϊκή «ιστορικότητα» του ονόματος.
Το σχετικό απόσπασμα των Αριθμών γράφει: «και ονόμασεν Μωυσής τον Αυσή, υιόν Ναυή, Ιησούν…» Εδώ έχουμε διπλή παραχάραξη. Πρώτον, ο Αυσής του Ναυή γίνεται Ιησούς! Για ποιο λόγο όμως; Δεν εξηγείται ποτέ. Δεύτερον, το Αυσής είναι παραφθορά του ονόματος Ωσηέ, ενός από τους δώδεκα ελάσσονες προφήτες της εβραϊκής βίβλου Τανάκ(χ). Κατά τις γραφές, ο Ωσηέ ήταν γιος του Βεηρεί και καταγόταν από την Bαλεθώμ, μια από τις πόλεις του βόρειου τμήματος της Παλαιστίνης. Έζησε τον 8ο αιώνα π.Χ.
Παλαιστίνιοι: Οι σημερινοί Παλαιστίνιοι είναι Άραβες οι οποίοι εγκαταστάθηκαν στην περιοχή μετά τον 7ο αιώνα και των οποίων μεγάλος αριθμός, κατά τον 20ό αιώνα, υποχρεώθηκε να εκπατριστεί ύστερα από την ίδρυση του κράτους του Ισραήλ το 1948. Μια μελέτη του DNA των κατοίκων της περιοχής έδειξε ότι μεταξύ 2000 π.Χ. και 1100 π.Χ. ήρθαν στην περιοχή οι Κρήτες – οι πρώτοι οι Ευρωπαίοι που μετανάστευσαν στη Μέση Ανατολή. Οι περισσότεροι μελετητές συμφωνούν ότι οι Φιλισταίοι ήταν ελληνικής καταγωγής και ότι προέρχονταν από την Κρήτη και τα υπόλοιπα νησιά του Αιγαίου ή, γενικότερα, από την περιοχή της σύγχρονης Ελλάδας.
Παλαιστίνη: Η περιοχή όπου είναι σήμερα το Ισραήλ ονομαζόταν πάντοτε Παλαιστίνη. Τον 8ο αιώνα π.Χ. κατακτήθηκε από τους Ασσύριους και αργότερα από τους Βαβυλώνιους, τους Πέρσες, τον Μέγα Αλέξανδρο και τέλος από τους Ρωμαίους. Τα ελληνικά βασίλεια στην περιοχή της Παλαιστίνης, με επίκεντρο την Δεκάπολη, ήταν το Πτολεμαϊκό Βασίλειο (Αιγύπτιοι Έλληνες) και αργότερα η Αυτοκρατορία των Σελευκιδών (Σύριοι Έλληνες). Ακόμα και όταν ξεκίνησε η ρωμαϊκή κυριαρχία (63 π.Χ.) και αργότερα η βυζαντινή κυριαρχία (μετά το 395 μ.Χ.), η ελληνική γλώσσα, ο πολιτισμός και οι πόλεις παρέμειναν κεντρικά στην ταυτότητα της περιοχής. Το ίδιο το όνομα «Παλαιστίνη» απαντάται στον Ηρόδοτο.
Παλαιστίνιος ή Εβραίος; Η απάντηση είναι δύσκολη. Πολλοί μελετητές καταφεύγουν σε μια «ενδιάμεση» λύση, λέγοντας ότι ο Ιησούς ήταν Παλαιστίνιος Εβραίος. Πάντως την εποχή που γεννήθηκε, δεν υπήρχε εβραϊκό κράτος. Η περιοχή ήταν ρωμαϊκή επαρχία υπό την ηγεσία του Ηρώδη του Μεγάλου, ενός Εβραίου βασιλιά πιστού στη Ρώμη. Τέλος, τον Ιησού τον καταδίκασαν σε θάνατο οι Εβραίοι. Συγκεκριμένα, ο Αρχιερέας Καϊάφας και το Σανχεντρίν (ανώτατο εβραϊκό δικαστήριο) έκριναν τον Ιησού ένοχο για βλασφημία (επειδή έλεγε ότι είχε θεϊκή καταγωγή) και τον παρέδωσαν στις ρωμαϊκές αρχές για να τον εκτελέσουν, επειδή στους ίδιους απαγορευόταν να το κάνουν. ν